Quote Mandela over het goede in mensen zien

Richard Stengel schreef samen met Mandela één van zijn twee geautoriseerde biografieën. Op een gegeven moment zei hij tegen Mandela: ‘Mensen zeggen: Het grote probleem van Nelson Mandela is dat hij maar al te graag het goede in andere mensen ziet. Hoe reageer je daarop?’ Waarop Mandela het volgende antwoordde:

‘Ja dat is wat veel mensen zeggen. Dat wordt al vanaf mijn puberteit gezegd en ik weet het niet… Er kan een element van waarheid in zitten. Maar als je een publieke figuur bent dan moet je de integriteit van anderen wel accepteren, totdat het tegendeel bewezen is. En als je geen bewijs van het tegendeel hebt, en mensen doen dingen die goed lijken, wat voor reden heb je dan om se te wantrouwen? Zeggen dat ze goed doen omdat ze een verborgen motief hebben? Wanneer dat bewijs op tafel ligt, moet je daarmee omgaan, met dat moment van verraad en het verder vergeten. Omdat dat de manier is om met mensen om te gaan. Je moet inzien dat mensen voortkomen uit de grond van de samenleving waarin ze leven, en dat ze daarom menselijk zijn. Ze hebben hun goede punten, ze hebben hun zwakheden. Het is je plicht om met menselijke wezens om te gaan als menselijke wezens, niet als engelen. En daarom, als je eenmaal weer dar deze man deze deugd heeft en die zwakheid, dan werk je met hem en dan leef je je in die zwakheid in en dan probeer je hem te helpen die zwakheid te overwinnen. Ik wil niet bang gemaakt worden door het gegeven dat iemand bepaalde fouten heeft gemaakt en dat hij menselijke zwakheden heeft. Ik kan kan mijzelf niet toestaan om daardoor te worden beïnvloed. En dat is waarom veel mensen kritiek op mij hebben.’

‘Mensen zullen vinden dat ik teveel goeds in mensen zie. Dat is het kritiekpunt waar ik mee moet leven en ik heb geprobeerd het recht te zetten, want of het nu zo is of niet, het is iets waarvan ik denk dat het voordelig is. Het is goed om aan te nemen, om te handelen op grond van het uitgangspunt dat andere mensen integer en eerbaar zijn… omdat je meestal integriteit en eerbaarheid aantrekt als je op die manier naar de mensen kijkt met wie je werkt. En je hebt al heel veel vooruitgang geboekt in het ontwikkelen van persoonlijke relaties als je die fundamentele aanname doet… dat diegene met wie je te maken hebt integere mensen zijn. Daar geloof ik in.’

Uit: In gesprek met mijzelf, pagina 251/252

Eigen waarde

Een gevleugelde uitspraak is: je bent niet wat je doet. Je baan of acties zijn een weerspiegeling van jezelf, maar bepalen niet je waarde als mens. Ik las een mooi voorbeeld in het boekje: ‘leiderschapslessen van Mandela’ en moest denken aan een waardevolle ontmoeting.

Een jaar of wat geleden kwam ik tijdens een concert een ex-collega van mijn vrouw en haar partner tegen. We praten over ons werk, maar ook over zijn culturele achtergrond. Ik stelde hem op een gegeven moment de vraag: zijn jouw familieleden niet trots op wat je hebt bereikt in je werkzame leven? Zijn antwoord: “Nee hoor dat is voor hen geen issue, alleen het feit dat ik familie ben is belangrijk.” Het onvoorwaardelijke wat eruit sprak, vond en vind ik inspirerend. Zijn waarde wordt niet bepaald door zijn baan of zijn status, maar het is genoeg dat hij familie / mens is. Eén van de eerste lessen van leiderschap uit het boekje wat ik aan het lezen ben, had een vergelijkbare strekking. Het ging over een chauffeur van een BP-medewerker die aan tafel werd uitgenodigd door Mandela en daardoor bevestigd werd als kostbaar mens.

Ik merk dat ik soms de neiging heb mensen af te rekenen op hun status in plaats van op hun mens zijn. Deze voorbeelden laat zien dat je als je mensen echt wilt motiveren en dienen, Allereerst de mens centraal moet staan.